مقدمه: بررسی عوامل موثر بر سن یائسگی همانند سایر مشکلات زنان می تواند بر ارایه بهتر خدمات بهداشتی درمانی به جامعه زنان موثر باشد. پژوهش حاضر به بررسی تاثیر سیادت (سید بودن) بر سن یائسگی می پردازد.روش کار: در این مطالعه تحلیلی 280 زن یائسه در دو گروه مساوی سیده (مورد) و غیرسیده (شاهد) مورد بررسی قرار گرفتند. روش نمونه گیری غیر احتمالی از نوع در دسترس بود. معیار ورود به مطالعه زنان 60-36 سال با سابقه دوره های طبیعی قاعدگی و حداقل یکسال فقدان قاعدگی بود. معیارهای خروج از مطالعه شامل سابقه بیماری های مزمن سیستمیک قبل از منوپوز مثل فشارخون بالا، نارسایی کلیه، دیابت، سیگاری بودن، انجام ورزش به صورت حرفه ای، هیسترکتومی یا اووفورکتومی دو طرفه بود و دو گروه از نظر تعداد زایمان، مدت شیردهی، مصرف قرصهای ضد بارداری و سن یائسگی مادر همسان سازی شدند. اطلاعات مورد نیاز از طریق پرسشگران در پرسنامه ای حاوی سوالات لازم ثبت شد. سپس اطلاعات بدست آمده طبقه بندی و به صورت جداول فراوانی تنظیم شد. همچنین با استفاده از تست T رابطه سیادت با سن یائسگی مورد بررسی قرار گرفت.نتایج: در مطالعه حاضر سن یائسگی به طور متوسط در مجموع دو گروه 50.8 سال بدست آمد. 22% آنان زیر 45 سال، 44% بین 45 تا 50 سال و 33% پس از 50 سالگی یائسگی را تجربه کردند. سن متوسط یائسگی در بین 140 تخم غیر سیده 3.62±49.9 و در بین 140 خانم که پدر آنها سید بود 4.79±51.7 سال بود. آزمون t و X2 تفاوت این دو میانگین را معنی دار نشان می دهد (P=0). طبق نتایج این مطالعه بین تعداد زایمان (P=0.7)، طول مدت مصرف قرص های ضد بارداری (P=0.6)، طول سال های شیردهی (P=0.4)، سطح تحصیلات (P=0.8)، وزن (P=0.7) و سیادت مادر (P=0.8) با سن یائسگی ارتباط معنی داری به دست نیامد. اما بین سن یائسگی با سن منوپوز مادر (P=0.0)، سن منوپوز خواهر (P=0.0) و سیادت پدر (P=0.0) رابطه معنی دار وجود داشت.نتیجه گیری: بر اساس نتایج این آزمون سن متوسط یائسگی بین خانمهایی که پدر آنها سید است بیش از جامعه عادی است. این آزمون همچنین نشان میدهد که سن یائسگی همچون مادر از طریق پدر هم به ارث می رسد.

یائسگی طبیعی، طبق تعریف سازمان بهداشت جهانی، عبارت است از قطع عادت ماهیانه در زنان که به دلیل توقف فعالیت فولیکولار تخمدان در طی 12 ماه متوالی (بدون هیچگونه علت پاتولوژیکی و فیزیولوژیکی) روی می دهد و به پایان یافتن دوران باروری در زن می انجامد. یائسگی آغاز دوره ای از تغییرات جسمانی و متابولیکی است که بر کیفیت زندگی زن تاثیر می گذارند و می توانند باعث بروز مشکلاتی همچون پوکی استخوان و بیماری های قلبی نیز شود. بنابراین، با افزایش سالانه تعداد زنانی که دوران پس از یائسگی را طی می کنند، چنین به نظر می رسد که مطالعه بر روی الگوی سنی بروز یائسگی ضرورت داشته باشد.در این مقاله، توزیع سن یائسگی استان سمنان را مورد بررسی قرار داده ایم. در این مطالعه مقطعی، 3545 زن 30 ساله و بالاتر شهری و روستایی شهرستان استان سمنان طی سال 1385 به روش خوشه ای انتخاب شدند و به روش مصاحبه، پرسشنامه مناسبی برای آنها تکمیل گردید. از آنجا که هدف این بررسی، برآورد الگوی سن یائسگی طبیعی بود، موارد غیرطبیعی ناشی از جراحی کنارگذاشته شدند و در نهایت، 3404 زن مورد بررسی قرارگرفتند و الگوی سن یائسگی آنها با استفاده از شیوع یائسگی در هر گروه سنی برآورد شد. میانگین (± انحراف معیار) و میانه سن یائسگی در کل استان سمنان، به ترتیب، 5.02±52.40 و 50.40 سال برآورد شد. یائسگی از سن 30 تا تقریبا 43 سالگی به آرامی افزایش می یافت، اما پس از آن، تا سن تقریبا 55 سالگی، سرعت آن رو به افزایش و سپس به آرامی رو به کاهش می گذاشت. به نظر می رسد که میانگین سن یائسگی استان سمنان، در مقایسه با سایر نقاط کشور بیشتر و از این لحاظ از وضعیت مطلوب تری برخوردار است.

به بانویی که به سبب سالخوردگی در سن و تغییرات جسمی عادت ماهیانه او قطع و در نتیجه از حیض و حمل ناامید گردد، یائسه گفته می شود. در قرآن و سنت نص خاص و ضابطه ای معین درباره سن شروع یائسگی وجود ندارد و به همین دلیل فقیهان با استناد به آیه ها و روایت های واردشده، در نظرگرفتن اقتضائات زمان و مکان، توجه به سن یائسگی همسالان و خویشان نزدیک در این زمینه اجتهاد نموده اند و نتیجه آن آرای مختلفی است که نه به عنوان حکمی قطعی، بلکه فقط به عنوان دلیل ظنی و اماره و بیان حد متوسط سن یائسگی قابل طرح و بررسی است. در علم پزشکی نیز روش مطمئنی برای تعیین زمان دقیق یائسگی وجود ندارد و وقوع آن بیشتر به زمینه ارثی و سبک زندگی زنان بستگی دارد. عدم اتفاق نظر فقیهان و وجود آرای مختلف درباره سن یائسگی، ابهام ها و پرسش های مطرح شده در نحوه انجام تکالیف شرعی و مسائل حقوقی حاصل از تردید در حیض یا استحاضه بودن خون، تغییرات فیزیولوژیکی حین یائسگی و بعد از آن و تاثیر آن بر روح و جسم بانوان پژوهش در این زمینه را ضروری می نماید. بدین منظور جهت تبیین موضوع، در این مقاله ابتدا به تعریف یائسگی، سپس بیان دیدگاه های مختلف فقها درباره سن شروع یائسگی پرداخته شده و در نتیجه دیدگاه عدم تحدید سن مشخص برای یائسگی، به عنوان رای راجح برگزیده شده است.

مقدمه و هدف: یائسگی نشان دهنده قطع حیات قاعدگی و رویدادی عمومی برای همه زنان است مطالعات گوناگونی در ایران و جهان نشان داده اند که سن یائسگی می توان بالقوه به عوامل متعددی از جمله نژاد، خصوصیات ژنتیک، وضعیت اقتصادی - اجتماعی، وضعیت باروری، فعالیت بدنی و ... بستگی داشته باشد با این وجود بین نتایج به دست آمده تفاوتهای زیادی وجود دارد که علاوه بر تفاوت ماهوی جوامع مختلف به متدولوژی مطالعه نیز بستگی دارد. این مطالعه به منظور تحلیل متدلوژیهای برآورد سن یائسگی و عوامل موثر بر آن و نیز بیان نقاط ضعف و قوت مطالعات انجام شده در این زمینه، صورت گرفته است.روش کار: در این قسمت ضمن معرفی مولفه های تولید کننده خطا در برآوردهای اپیدمیولوژیک سن یائسگی و عوامل موثر بر آن با روشهای مطالعات طولی و مقطعی مزایا و معایب این روشها نیز مورد تجزیه و تحلیل و مقایسه قرار گرفته اند.یافته ها: در این قسمت یافته های کل مقالات چاپ شده توسط پژوهشگران ایرانی در مجلات معتبر داخلی و خارجی که هدف اصلی و یا یکی از اهداف اصلی آنها برآورد سن یائسگی بوده از لحاظ متدولوژی مورد نقد و بررسی قرار گرفته است همچنین برخی از کارهای مهم انجام شده در خارج از کشور را نیز در کنار آنها معرفی نموده ایم.بحث و نتیجه گیری: با توجه به بررسیهای انجام شده بسیاری از مطالعات انجام شده در داخل و خارج از کشور از ضعف متدولوژی و روشهای تحلیل برخوردار بودند که این کفایت و صحت نتایج آنها را خدشه دار می کند به منظور دفع این مشکلات استفاده از متدولوژیها و رعایت نکات ذکر شده در این مقاله توصیه می شود.

سابقه و هدف: یائسگی طبیعی طبق تعریف سازمان بهداشت جهانی عبارت است از قطع عادت ماهیانه در خانم ها که به دلیل توقف فعالیت فولیکولار تخمدان در طی 12 ماه متوالی (بدون هیچ گونه علت پاتولوژیکی و فیزیولوژیکی) روی می دهد و به پایان یافتن دوران باروری در زن می انجامد. یائسگی آغاز دوره ای از تغییرات جسمانی و متابولیکی است که بر کیفیت زندگی زن تاثیر می گذارد و می توانند باعث بروز مشکلاتی همچون پوکی استخوان و بیماری های قلبی نیز شود. بنابراین با افزایش سالانه تعداد زنانی که دوران پس از یائسگی را طی می کنند، چنین به نظر می رسد که مطالعه بر روی الگوی سنی بروز یائسگی ضرورت داشته باشد.مواد و روش ها: برآورد الگوی سن یائسگی طبیعی به روش ناپارامتری با استفاده از شیوع یائسگی در هر گروه سنی معرفی و به عنوان مثال کاربردی از اطلاعات بررسی سن یائسگی زنان شهرستان گرمسار استفاده شد که مطالعه مذکور به صورت مقطعی بر روی 581 زن 30 ساله و بالاتر شهری و روستایی طی سال 1385 انجام و الگوی سن یائسگی آن ها با استفاده از شیوع یائسگی در هر گروه سنی برآورد شد.یافته ها: میانگین (± انحراف معیار ) و میانه سن یائسگی برای شهرستان گرمسار به ترتیب 51.9±3.6 و 52.2 سال برآورد شد. یائسگی از سن 30 تا تقریبا 43 سالگی به آرامی افزایش می یافت، اما پس از آن تا سن تقریبا 55 سالگی سرعت آن رو به افزایش گذاشته و سپس به سرعت رو به کاهش می گذاشت.نتیجه گیری: به نظر می رسد میانگین سن یائسگی شهر گرمسار در مقایسه با سایر مناطق کشور بالاتر و از این لحاظ از وضعیت مطلوب تری برخوردار است.

0

سابقه و هدف: یائسگی یکی از چهار بحران زندگی زنان است که آنان را مستعد تغییرات هورمونی موثر، قوی، ثابت و دایمی می کند، بنابراین تعیین سن یائسگی و عوامل موثر بر آن از اهمیت ویژه ای برخوردار است.مواد و روش ها: این بررسی یک مطالعه توصیفی است و جامعه مورد مطالعه را کلیه زنان شهری و روستایی استان مازندران تشکیل می دهد که حداقل یک سال از قطع قاعدگی آن ها گذشته و به طور طبیعی یائسه شده اند. نمونه گیری با مراجعه به درب منزل 3036 زن یائسه به صورت خوشه ای چند مرحله ای انجام شد. اطلاعات مربوط به مشخصه های دموگرافیک، آنتروپومتریک، تولید مثل، قاعدگی، شیردهی، سن یائسگی مادر و خواهران و استرس های دریافت شده از طریق پرسشنامه جمع آوری گردید. وزن، قد و فشار خون اندازه گیری شد و داده ها با استفاده از فرمول های آماری آنالیز واریانس، کای دو، رگرسیون و آزمون t تجزیه و تحلیل شد.یافته ها: میانگین سن یائسگی در نمونه های مورد پژوهش 47.93±4.37 سال بود و 7/3 درصد زنان قبل از 40 سالگی یائسه شده بودند. آزمون های آماری ارتباط معنی داری بین سن یائسگی با تحصیلات، وضعیت اقتصادی،BMI ، چپ دستی، سید بودن، استفاده از روش های هورمونی ضد بارداری، تاریخچه قاعدگی و استرس های دریافت شده در گروه زنان با یائسگی زودرس و دیررس نشان نداد، ولی ارتباط بین سن یائسگی با شغل، تعداد حاملگی ها، سن آخرین حاملگی، سن یائسگی مادر و خواهران معنی دار بود(p<0.05) . همچنین این تحقیق نشان داد که اختلاف آماری معنی داری بین سن یائسگی در شهرستان های مختلف استان مازندران وجود دارد.استنتاج: با توجه به پایین بودن میانگین سن یائسگی در این تحقیق و دیگر تحقیقات داخل کشور نسبت به کشورهای صنعتی و عوارض ناشی از پایین بودن سن یائسگی توصیه می گردد درمانگاه های مخصوص برای زنان یائسه احداث و آگاهی ها و خدمات بیش تری به آنان داده شود.